Redakcja, GZM / fot. Metropolia GZM
Jeszcze kilka lat temu GZM odpowiadała głównie za transport publiczny, planowanie przestrzenne czy promocję regionu. Teraz zakres jej możliwości znacząco się poszerzy. Prezydent RP podpisał ustawę, która wzmacnia Metropolię.
Podpisana właśnie przez P{rezydenta RP Karola Nawrockiego ustawa daje samorządom nowe narzędzia do wspólnego rozwiązywania problemów wykraczających poza granice pojedynczych miast. To finał wieloletnich starań władz Metropolii oraz samorządowców z całego regionu.
Będzie nowa metropolia w Polsce, a nasza też zyska
Choć podpisana ustawa formalnie dotyczy utworzenia związku metropolitalnego w województwie pomorskim, zawiera również nowelizację przepisów regulujących funkcjonowanie Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. Dzięki temu zmienią się zasady działania pierwszej i jak dotąd największej metropolii w Polsce, zrzeszającej 41 miast i gmin oraz około 2,1 mln mieszkańców.
Najważniejsza zmiana polega na znacznym rozszerzeniu katalogu zadań, które GZM będzie mogła realizować wspólnie z samorządami. Do dotychczasowych kompetencji dołączą m.in. polityka gospodarcza i innowacyjna, transformacja energetyczna, rynek pracy, aktywizacja zawodowa, edukacja, współpraca z uczelniami, kultura oraz gospodarka komunalna, w tym gospodarka odpadami. Nowe przepisy mają ułatwić prowadzenie przedsięwzięć, które skuteczniej realizować będzie wspólnie niż osobno.
Zmiany obejmują również rozwój wspólnych usług metropolitalnych oraz dalsze wzmacnianie współpracy pomiędzy samorządami. W praktyce może to oznaczać łatwiejszą realizację dużych projektów dotyczących mobilności, transformacji energetycznej czy usług publicznych, z których korzystają mieszkańcy całego regionu. Władze GZM podkreślają, że nowe przepisy odpowiadają na wyzwania, jakie pojawiły się po dziewięciu latach funkcjonowania Metropolii.
Przełom po latach starań
Przedstawiciele GZM wskazują, że podpisanie ustawy otwiera nowy etap rozwoju Metropolii. W ich ocenie nowe kompetencje pozwolą skuteczniej prowadzić wspólne inwestycje, rozwijać nowoczesny transport, wspierać transformację gospodarczą oraz wzmacniać konkurencyjność całego regionu. Jednocześnie podkreślają, że współpraca między 41 samorządami stanie się jeszcze bardziej efektywna.
Nowelizacja nie pojawiła się przypadkiem. Od wielu lat o zmianę przepisów zabiegali przedstawiciele wszystkich miast i gmin należących do GZM, parlamentarzyści oraz środowiska naukowe i gospodarcze Górnego Śląska oraz Zagłębia. W czerwcu wystosowano nawet wspólny apel do prezydenta o podpisanie ustawy, argumentując, że Metropolia udowodniła swoją skuteczność i potrzebuje nowych instrumentów do dalszego rozwoju.
Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia działa od 2017 roku i pozostaje jedynym funkcjonującym związkiem metropolitalnym w Polsce. W tym czasie zrealizowała szereg wspólnych projektów, przede wszystkim w zakresie transportu publicznego, mobilności i planowania rozwoju. Nowe przepisy mają sprawić, że współpraca samorządów będzie obejmowała znacznie więcej dziedzin życia mieszkańców.
Podpis prezydenta oznacza zakończenie procesu legislacyjnego i otwiera drogę do wdrażania nowych rozwiązań. Samorządowcy liczą, że dzięki rozszerzonym kompetencjom GZM stanie się jeszcze silniejszym partnerem dla rządu, inwestorów i instytucji europejskich, a mieszkańcy odczują efekty zmian nie tylko w komunikacji, ale również w gospodarce, edukacji, kulturze czy usługach komunalnych.
