
Metropolia GZM / fot. GZM, Marcin Domański
W dzielnicy Helenka w Zabrzu ruszył właśnie drugi etap wyjątkowego projektu realizowanego w ramach Metropolitalnej Szkoły Prototypowania. Inicjatywa ta ma na celu stworzenie bezpiecznych i przyjaznych przestrzeni dla pieszych, ze szczególnym uwzględnieniem dzieci oraz innych niechronionych uczestników ruchu drogowego.
Zabrzańska Helenka znalazła się w centrum uwagi Metropolitalnej Szkoła Prototypowania. To właśnie ta dzielnica, spośród sześciu zgłoszonych miejsc, została wybrana przez specjalistów z Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii (GZM) jako idealne miejsce do przeprowadzenia kompleksowych działań.
Mała dzielnica, duże znaczenie
Dlaczego właśnie Helenka? O wyborze zdecydował jej kameralny, mieszkaniowy charakter oraz fakt, że jest wyraźnie oddzielona od śródmieścia Zabrza. Eksperci GZM uznali, że to idealne środowisko do pracy nad modelowymi rozwiązaniami w zakresie poprawy bezpieczeństwa drogowego. Dodatkowym atutem była gotowość lokalnej społeczności do zaangażowania się w projekt oraz występujące realne problemy z bezpieczeństwem w rejonie szkół.
Działania krok po kroku
Projekt podzielony został na trzy etapy. Pierwszy – przygotowawczy – ruszył jesienią 2024 roku i obejmował analizę zgłoszeń oraz wybór lokalizacji. Teraz rozpoczął się drugi, najbardziej intensywny etap. Eksperci prowadzą inżynierską inwentaryzację przestrzeni, analizują oznakowanie, układ dróg, liczbę i rozmieszczenie miejsc parkingowych oraz obserwują codzienny ruch w okolicy szkół.
Kluczowym elementem tej fazy są badania społeczne. Głos oddany zostanie nie tylko dzieciom uczęszczającym do pobliskich szkół, ale także ich rodzicom i seniorom – grupom szczególnie narażonym na zagrożenia w ruchu drogowym. – Zbyt często pomija się dzieci przy projektowaniu przestrzeni miejskiej, a przecież to one codziennie przemierzają drogę do szkoły, często pieszo – podkreślają przedstawiciele GZM.
Bezpieczna Helenka już jesienią
Zebrane informacje posłużą do stworzenia projektu nowej organizacji ruchu. Zostanie on wdrożony już jesienią 2025 roku. Celem jest wyeliminowanie lub przynajmniej zminimalizowanie zagrożeń, jakie obecnie występują na drogach dzielnicy.
Na zakończenie projektu zaplanowano analizę skuteczności wprowadzonych rozwiązań. Eksperci sprawdzą, czy zmiany faktycznie poprawiły komfort i bezpieczeństwo pieszych – szczególnie dzieci i seniorów.
Model dla innych dzielnic?
Jeśli projekt w Helence okaże się sukcesem, może stać się wzorem dla innych podobnych osiedli w regionie. Metropolitalna Szkoła Prototypowania pokazuje, że nawet niewielkie zmiany – odpowiednio zaplanowane i poprzedzone dialogiem społecznym – mogą realnie wpłynąć na poprawę jakości życia mieszkańców.
Bezpieczna droga do szkoły przestaje być sloganem – dzięki takim inicjatywom staje się konkretnym celem, realizowanym z myślą o najmłodszych i najbardziej narażonych uczestnikach ruchu drogowego.


